Avrupa’da Yeşil Çelik Piyasası Durgun, Otomotiv Uzun Vadeli Anlaşmalara Yöneldi

Avrupa genelinde çelik servis merkezlerinden gelen talep zayıf kalırken, düşük emisyonlu çeliğe yönelik ilgi dağıtım zinciri tarafında sınırlı seyrediyor. Fastmarkets’e konuşan bir satıcı, “Spot piyasada yeşil çelik satışları neredeyse yok denecek kadar az, ancak uzun vadeli sözleşmelere ilgi artıyor” dedi. Bir Avrupalı üretici ise son kullanıcıların kendi müşterilerini yeşil çeliğe öncelik vermeye teşvik etmesi gerektiğini vurguladı.

Fastmarkets metodolojisine göre Avrupa yeşil çeliği, Kapsam 1, 2 ve 3 emisyonları dahil olmak üzere ton başına en fazla 0,8 ton CO2 salımıyla üretilen çelik olarak tanımlanıyor. Değerlendirme haftasında önde gelen tedarikçiler bu ürün için ton başına 200–300 euro prim talep etmeyi sürdürdü; ancak bu seviyelerden işlemlerin nadiren gerçekleştiği kabul edildi.

Alıcı kaynaklar, söz konusu emisyon seviyelerine sahip çelikte fiilen ödenebilecek primin ton başına 70–150 euro aralığında olduğunu tahmin ediyor. Daha yüksek hacimli alımlarda üreticilerin pazarlığa açık olduğu belirtiliyor. Buna karşın fabrika kaynakları, arzın sınırlı olduğunu savunarak ton başına 150 euroluk primin dahi minimum seviye olduğunu ifade etti. Fastmarkets’in Kuzey Avrupa için haftalık açıkladığı, yerel yassı çelik ile sıcak haddelenmiş rulo arasındaki fiyat farkı (exw) ton başına 100–150 euro seviyesinde değişmeden kaldı. Düşük karbon emisyonlu yassı çelik için açıklanan prim ise ton başına 0–50 euro bandında istikrarını korudu. Yüksek fırınlarda üretilen ve ton başına 1,4–1,8 ton CO2 azaltımı sağlayan çelik için teklif edilen primlerin 70–80 euro olduğu, ancak gerçekleşen seviyelerin 0–50 euro arasında değiştiği bildirildi.

Politika belirsizliği ve AB gündemi

Piyasa katılımcıları, Avrupa Birliği düzeyinde daha net politika çerçevesi bekliyor. Avrupa Komisyonu, yerel içerik gereklilikleri ve coğrafi kapsam konusundaki görüş ayrılıkları nedeniyle Sanayi Hızlandırıcı Yasası’nın (IAA) açıklanmasını 26 Şubat’tan 4 Mart’a erteledi. Söz konusu düzenlemenin Avrupa’nın karbonsuzlaşma hedeflerini desteklemesi ve yeşil çelik talebini canlandırması bekleniyor.

Otomotiv sektörü uzun vadeye odaklandı

Spot piyasadaki durgunluğa rağmen bazı büyük son kullanıcılar tedarik güvenliğini uzun vadeli anlaşmalarla sağlamaya çalışıyor. Alman üretici Thyssenkrupp Steel, 23 Şubat’ta yaptığı açıklamada, 2026’dan itibaren BMW’nin BMW iX3 modelinin seri üretiminde CO2 azaltılmış “bluemint” geri dönüştürülmüş çelik tedarik edeceğini duyurdu. Tedarik, dış gövde panelleri ve batarya muhafazalarını da kapsayacak. Bu adım, otomobil üreticilerinin spot piyasa yerine üreticilerle uzun vadeli sözleşmelere öncelik verdiğini ortaya koyuyor. Thyssenkrupp, kömür bazlı üretimi aşamalı olarak hidrojenle çalışan doğrudan indirgeme tesisiyle değiştirmeyi planlıyor. Yıllık 2,5 milyon tona kadar doğrudan indirgenmiş demir üretmesi beklenen tesisin, yılda 3,5 milyon tona kadar CO2 azaltımı sağlaması hedefleniyor. Şirket, en geç 2045’e kadar tüm üretimini iklim nötr çeliğe dönüştürmeyi amaçlıyor. Öte yandan Alman çelik üreticisi Salzgitter AG, SALCOS karbonsuzlaştırma projesi için ek kamu fonu aldı. Almanya Federal Ekonomi ve Enerji Bakanlığı, Avrupa Komisyonu’nun 6 Şubat’ta verdiği devlet yardımı onayının ardından yaklaşık 322 milyon euroluk ek kaynağı onayladı. Bu tutar, 2022’de onaylanan yaklaşık 1 milyar euroluk devlet yardımını tamamlıyor. Salzgitter, amiral gemisi Salzgitter Flachstahl tesisini elektrolizör, hidrojen bazlı doğrudan indirgeme tesisi ve elektrik ark ocağı yatırımlarıyla düşük CO2’li üretime dönüştürmeyi planlıyor. Şirket daha önce projenin yıllık CO2 emisyonlarının yüzde 95’ini, yani yaklaşık 8 milyon tonunu ortadan kaldırabileceğini açıklamıştı. Ancak zayıf piyasa koşulları ve düzenleyici belirsizlik nedeniyle projenin bazı bölümleri Eylül 2025’te ertelenmişti.

Genel tablo, Avrupa’da yeşil çelik arzının kamu desteğiyle artmaya devam ettiğini; ancak talebin, özellikle spot piyasada, henüz aynı hızda güçlenmediğini gösteriyor. Buna karşın otomotiv gibi karbon ayak izini azaltma baskısı yüksek sektörlerin uzun vadeli sözleşmelerle dönüşümü hızlandırmaya çalıştığı görülüyor.